Πώς να ζούμε το παρόν;

557765_485910618140029_1635352864_nΤα άλυτα ζητήματα του παρελθόντος και η αγωνία για το μέλλον στέκονται, πολλές φορές, εμπόδια στο να ζούμε και να αντιλαμβανόμαστε το παρόν. Ξεχνάμε, όμως, οτι το παρόν είναι το μόνο που έχουμε. Το παρελθόν έχει φύγει και το μέλλον δεν έχει έρθει ακόμα. Χάνοντας το παρόν δεν καταφέρνουμε να διατηρήσουμε την επίγνωση των συναισθημάτων, των σκέψεων και των συμπεριφορών μας. Παρασυρόμενοι από άγχη και φόβους του παρελθόντος και του μέλλοντος αποφεύγουμε την αξία της στιγμής. Continue reading →

Περί εμπιστοσύνης…

image

Η εμπιστοσύνη αποτελεί απαραίτητο συστατικό μιας ουσιαστικής σχέσης. Για να καταφέρουμε να συνδεθουμε συναισθηματικά με άλλα άτομα απαιτείται να αναλάβουμε το ρίσκο που εμπεριέχεται στην έννοια της εμπιστοσύνης, καθώς σε κάθε ανθρώπινη σχέση υπάρχει η πιθανότητα να πληγωθούμε και να νιώσουμε προδομένοι. Αυτός ο φόβος μας αποτρέπει συχνά απο το να εκφράσουμε ελεύθερα τα συναισθήματα μας, να νιώσουμε, να δεθούμε , να ανοιχτούμε σε άλλους ανθρώπους.

Τι συμβαίνει όταν γινόμαστε δύσπιστοι προκειμένου να προστατευτούμε απο μια πιθανή προδοσία; Σε εκείνη τη περίπτωση αυξανουμε το αίσθημα μοναξιάς. Απο τη μια πλευρά, πρόκειται για έναν μηχανισμό άμυνας που σκοπό έχει να μας προστατέψει από επιπλέον πόνο και αρνητικά συναισθήματα. Απο την άλλη, όμως, ο εγκλωβισμός σε μια τέτοια αμυντική στάση θα λειτουργήσει ως τροχοπέδη στην ευτυχία μας. Επιλέγουμε τη συναισθηματική απομόνωση προκειμένου να μην ξαναρισκάρουμε τις ψυχικές και συναισθηματικές ισορροπίες μας.

Αν μπορούσαμε, λοιπόν, να δημιουργήσουμε μια νοητή ευθεία στα ένα άκρο θα βρισκόταν ο φόβος και στο άλλο η εμπιστοσύνη. Κανένα απο τα δυο δε μπορεί να σταθεί μόνο του. Ο υπερβολικός φόβος μπορεί να μας καθηλώσει αποτρέποντας μας απο το να απολαμβάνουμε τη ζωή, ενώ η «τυφλή» εμπιστοσύνη θα σήμαινε αποδοχή καταστάσεων και συμπεριφορών χωρίς απαραίτητα την απόδειξη της αξιοπιστίας τους. Κάθε συναίσθημα έχει σκοπό να μας ενημερώνει για τις εσωτερικές μας διεργασίες. Φανταστείτε πώς θα αντιδρούσαμε αν δε νιωθαμε ποτέ φόβο αλλά και πώς θα ζούσαμε χωρίς καθόλου εμπιστοσύνη!

Μπορουμε να ξαναεμπιστευτούμε;

  • Κατανοηστε οτι η εμπιστοσύνη αποτελεί δικαίωμα: προσπαθήστε να προστατέψετε αυτό το συναίσθημα που θα σας βοηθήσει να νιώσετε την ουσία των ανθρώπινων σχέσεων.
  • Ανακαλυψτε τη δύναμη της συγχώρεσης: συγχώρεση δε σημαίνει οτι δικαιολογείτε ή ξεχνάτε αυτό που σας πόνεσε. Σημαίνει οτι κατάφερνετε να ξεπέρασετε το θυμό σας.
  • Τολμηστε να εμπιστευτείτε και εκφράσετε τα συναισθήματα σας: προτιμηστε να συνδεθείτε συναισθηματικά με άλλα άτομα ακόμα και αν έχετε πληγωθεί στο παρελθόν. Είναι προτιμότερο να ζειτε τις ομορφιές της ζωής ακόμα και όταν διακρίνονται μέσα απο δυσκολίες παρα να παγώσετε τα συναισθήματά σας και να εγκλωβιστείτε στη μοναξιά. Άλλωστε, τίποτα δεν θα ήταν ίδιο αν όλα πήγαιναν όπως τα προγραμματισατε.
  • Ακούστε το «συγνώμη» ή ζητήστε συγνώμη αν εσείς προδοσατε την εμπιστοσύνη κάποιου άλλου: προσπαθήστε να μείνετε στην ουσία και να αποφύγετε τις δικαιολογίες. Σίγουρα υπήρξαν λόγοι που σας οδήγησαν σε μια συμπεριφορά, όμως αυτό που έχει σημασία στο παρόν είναι όσα σας δίδαξε το «λάθος» σας και η δύναμη να το αποδεχθείτε.
  • Αποφασιστε να χτίσετε σχέσεις με εμπιστοσύνη: η εμπιστοσύνη δεν απαιτείται, δεν είναι δεδομένη. Χτίζεται και κερδίζεται. Αποτελεί μια απόφαση που σηματοδοτεί την έναρξη μιας διαδικασίας. Ένας μηχανισμός που θα σας βοηθήσει να ζείτε και να σχετιζεστε πιο ουσιαστικά.

Να είστε καλά και να πιστεύετε στα συναισθήματα σας!

image

Κρίσεις πανικού

blog-εικόνα-κρίση πανικούΜια κρίση πανικού βιώνεται με έντονα σωματικά συμπτώματα προκαλείται όμως, από έντονα ψυχολογικά αίτια. Η κρίση συμβαίνει όταν συσσωρεύονται στο άτομο συναισθήματα, τα οποία εμπεριέχουν το αίσθημα του άγχους και του φόβου. Αν μπορούσαμε να παρομοιάσουμε τον εαυτό μας με ένα μπαλόνι που το φουσκώνουμε με άγχος, πίεση, φόβους, δυσαρέσκεια, ενοχές, ανασφάλεια έρχεται κάποια στιγμή που το μπαλόνι σκάει, τα συναισθήματα σωματοποιούνται και εκδηλώνεται η κρίση πανικού. Το άτομο δεν κινδυνεύει από την εκδήλωση της κρίσης, όμως συχνά, τα συμπτώματα είναι ιδιαίτερα έντονα και δυσάρεστα, με αποτέλεσμα να παρατηρείται «φοβία αναμονής», δηλαδή αγωνία, φόβος και εγρήγορση για το ενδεχόμενο εμφάνισης μιας νέας κρίσης. Σε ορισμένες περιπτώσεις, όταν αποφεύγονται μέρη ή συναναστροφές που μπορεί να πυροδοτήσουν μια κρίση, όταν το άτομο απομονώνεται ώστε να μη «γίνει ρεζίλι» αν αυτό συμβεί μπροστά σε άλλους και καταβάλλεται από έναν μόνιμο φόβο αναφερόμαστε σε διαταραχή πανικού και παρατηρείται δυσλειτουργία στην καθημερινότητα.

Ποιοί μπορεί να βιώσουν μια κρίση πανικού;

Τα άτομα που παρουσιάζουν αυξημένες πιθανότητες να βιώσουν μια κρίση πανικού είναι άτομα με γενικευμένο και έντονο άγχος, άτομα που επιδιώκουν να κάνουν τα πάντα τέλεια, άτομα που επιθυμούν να έχουν πάντα τον έλεγχο των καταστάσεων και των συναισθημάτων τους, άτομα με ιδιαίτερα χαμηλή αυτοεκτίμηση και αίσθημα ανασφάλειας, άτομα που βιώνουν χρόνιες δυσάρεστες καταστάσεις, χρήστες ουσιών και τέλος, άτομα, τα οποία έχουν υποστεί μετατραυματικό στρες εξαιτίας κάποιου γεγονότος στη ζωή τους.

Τι συμβαίνει κατά τη διάρκεια μιας κρίσης πανικού;

  • Παρουσιάζεται έντονο αίσθημα φόβου, άγχους ή ανησυχίας.
  • Υπάρχει η αίσθηση ότι η καρδιά χτυπά γρήγορα, δυνατά και ακανόνιστα.
  • Παρουσιάζεται δυσκολία στην αναπνοή (σαν να μη φτάνει το οξυγόνο, ο αέρας δεν είναι αρκετός)
  • Αίσθημα κρύου ιδρώτα, εφίδρωση.
  • Ναυτία, ζάλη, τάση λιποθυμίας.
  • Τα άκρα γίνονται βαριά ή μουδιάζουν.
  • Αίσθημα ότι θα συμβεί κάτι κακό, ότι το άτομο πεθαίνει ή τρελαίνεται.

Πώς αντιμετωπίζεται μια κρίση πανικού;

  • Ελέγξτε τη σωματική σας υγεία: δεν κινδυνεύετε από μια κρίση πανικού, όμως για να οδηγηθούμε σε αυτό το συμπέρασμα είναι χρήσιμο να γίνουν οι απαραίτητες εξετάσεις ώστε να αποκλειστεί οποιοδήποτε οργανικό αίτιο. Έτσι, θα γνωρίζετε τι σας συμβαίνει καθώς και τι είναι αυτό που θέλετε να αντιμετωπίστε ή να διαχειριστείτε.
  • Αποδεχτείτε τον εαυτό σας: προσπαθήστε να «ακούσετε» τον εαυτό σας και να κατανοήσετε τα συναισθήματά σας. Αναρωτηθείτε για ποιο λόγο πιέζεστε και εκφράστε το συναίσθημα που σας ταλαιπωρεί. Διαχειριστείτε το χρόνο σας και αναγνωρίστε το δικαίωμα σας να κάνετε λάθη και να μαθαίνετε.
  • Αναπνεύστε: εισπνεύστε από τη μύτη και εκπνεύστε από το στόμα αργά και σταθερά δίνοντας στον εγκέφαλό σας το οξυγόνο που χρειάζεται.
  •  Θυμηθείτε ότι πρόκειται για μια κρίση πανικού: προσπαθήστε να σκεφτείτε ότι δεν θα σας συμβεί τίποτα, πρόκειται για μια κρίση πανικού που τα συμπτώματά της έχουν συγκεκριμένη διάρκεια και απλά σε λίγο θα έχει περάσει.
  • Εστιάστε τη προσοχή σας κάπου αλλού: επιδιώξτε να συγκεντρωθείτε σε κάτι που δεν είναι απειλητικό όπως για παράδειγμα κάτι που θέλετε να ψωνίσετε για το σπίτι σας ή ένα όμορφο αντικείμενο που βρίσκεται κοντά σας. Σκεφτείτε μια όμορφη εικόνα ή ένα μέρος που θα θέλατε να βρίσκεστε και πάρτε τη προσοχή σας από τα δυσάρεστα συμπτώματα της κρίσης.
  • Εξασκηθείτε σε ασκήσεις χαλάρωσης: συγκεντρωθείτε σε κάθε μυϊκή ομάδα ξεχωριστά, σφίξτε και χαλαρώστε ώστε να αντιλαμβάνεστε την ένταση που αποβάλλεται από το σώμα σας. Είναι χρήσιμο να εξασκηθείτε σε τεχνικές χαλάρωσης όταν δε βρίσκεστε στη διάρκεια μιας κρίσης, ώστε να αποκτήσετε σταδιακά έλεγχο και γνώση του σώματός σας. Μπορείτε, επίσης να εντάξετε την άσκηση στη ζωή σας και να ανακαλύψετε τρόπους και είδη εκγύμνασης που ταιριάζουν σε εσάς.
  • Απευθυνθείτε σε ειδικό ψυχικής υγείας: μη διστάσετε να ψάξετε και να βρείτε τον επαγγελματία που θα σας βοηθήσει να απαλλαγείτε από τα έντονα, δυσάρεστα και δυσλειτουργικά συμπτώματα της κρίσης πανικού. Δεν είναι ανάγκη να υποφέρετε και να μην απολαμβάνετε τη ζωή σας. Διεκδικήστε την ποιότητα και την ομορφιά στην κάθε μέρα σας!

Να είστε πάντα καλά!

τάνια

 

Διλήμματα και αποφάσεις

blog-εικόνα-διλήμματα και αποφάσειςΚαθημερινά καλούμαστε να πάρουμε αποφάσεις για θέματα που μας απασχολούν, άλλοτε λιγότερο και άλλοτε περισσότερο σημαντικά. Δραστηριότητες της καθημερινότητας, όπως το μεταφορικό μέσο που θα χρησιμοποιήσουμε, τα ρούχα που θα επιλέξουμε ή θέματα που καθορίζουν σε μεγαλύτερο βαθμό την εξέλιξή μας, όπως η επιλογή επαγγέλματος, συντρόφου κτλ. αποτελούν μερικά από τα διλήμματα που προκύπτουν στη πορεία της ζωής μας. Στη πρώτη περίπτωση τα πράγματα είναι πιο απλά, καθώς το κόστος της «λάθος» επιλογής είναι μικρό και πολλές φορές δεν το αντιλαμβανόμαστε. Όταν, όμως, πρόκειται για σημαντικότερες αποφάσεις αναλύουμε τις σκέψεις μας, προσπαθούμε να βρούμε την καταλληλότερη επιλογή, το συναίσθημα μπερδεύεται με τη λογική, αισθανόμαστε αβεβαιότητα, άγχος, φοβόμαστε μήπως το μετανιώσουμε και συχνά οδηγούμαστε σε στασιμότητα.

Τα διλήμματα είναι μέρος της ζωής μας, φανερώνουν πως η ζωή συνεχίζει να κυλάει και οι καταστάσεις μεταβάλλονται. Το άγχος, ο φόβος και η ανασφάλεια που μας διακατέχουν ορισμένες φορές είναι λογικό να υπάρχουν, εφόσον το άγνωστο πάντα μας τρομάζει γιατί μας αναγκάζει να αναζητήσουμε νέα δεδομένα. Η αντιμετώπιση, όμως των καταστάσεων, των δυσκολιών και η διαχείριση των συναισθημάτων είναι τα στοιχεία που εμπλουτίζουν τη ζωή μας και μας πάνε ένα βήμα παραπέρα. Αντίθετα, η διατήρηση των φόβων και οι ανασταλτικές σκέψεις μας καθηλώνουν, μας στερούν τη χαρά των εμπειριών και παρεμποδίζουν την εξέλιξή μας. Κάθε απόφαση εμπεριέχει ένα ρίσκο. Μπορούμε να σκεφτούμε, να αξιοποιήσουμε το χρόνο μας, να αξιολογήσουμε τα δεδομένα αλλά παίρνοντας αποφάσεις γνωρίζουμε καλύτερα τον εαυτό μας και τη ζωή.

Πώς μπορούμε να αποφασίσουμε τελικά;

  • Εμπιστευτείτε τον εαυτό σας: με άλλα λόγια ακολουθήστε το συναίσθημα και το ένστικτό σας. Τα ερεθίσματα που δέχεστε από το περιβάλλον και τους ανθρώπους γύρω σας, σας οδηγούν σε ασυνείδητο επίπεδο να σχηματίσετε μια αντίληψη, μια άποψη για το τι ή ποιος σας ταιριάζει περισσότερο. Επιχειρήστε να αποκωδικοποιήσετε αυτά τα μηνύματα με βάση τα προσωπικά σας κριτήρια.
  •  Προσδιορίστε στόχους, αξίες και επιθυμίες: σκεφτείτε τι περιμένετε από την απόφασή σας, ποιος είναι ο στόχος σας, ποιες ανάγκες προσπαθείτε να καλύψετε, φανταστείτε τον εαυτό σας μέσα στην κατάσταση, εντοπίστε τις προτιμήσεις σας με βάση το προσωπικό σας σύστημα αξιών.
  • Αξιολογήστε τις εναλλακτικές σας: σκεφτείτε τι άλλο θα μπορούσατε να κάνετε, πως θα νιώθατε σε μια διαφορετική περίσταση, τι σας ευχαριστεί και σας ικανοποιεί περισσότερο.
  • Συζητήστε με άτομα που εμπιστεύεστε: απλά και μόνο η διαδικασία της συζήτησης, ίσως σας βοηθήσει να ακούσετε και εσείς οι ίδιοι όσα σκέφτεστε, να τα κατανοήσετε και να τα βάλετε σε τάξη. Ρωτήστε τη γνώμη ανθρώπων που αγαπάτε αλλά να θυμάστε ότι η απόφαση είναι δική σας και αυτοί που σας νοιάζονται θα σας στηρίξουν.
  • Δείτε την επιλογή σας σφαιρικά: σκεφτείτε τα αρνητικά και τα θετικά κάθε επιλογής και φανταστείτε πώς θα αισθανόσασταν σε κάθε περίπτωση. Συγκεντρώστε πληροφορίες που σας χρειάζονται, ώστε να μην υπάρχουν ασάφειες και απορίες, ειδικότερα σε πρακτικά ζητήματα όπως για παράδειγμα οικονομικές ή επαγγελματικές αποφάσεις.
  • Αναλάβετε την ευθύνη των επιλογών σας: πάρτε αποφάσεις με βάση τα προσωπικά σας κριτήρια και προσπαθήστε να περιορίσετε τους φόβους σας. Αποφασίστε για τον εαυτό σας, δείτε τα επιχειρήματά σας και αναλάβετε την ευθύνη ακόμα και αν δεν συμφωνούν όλοι μαζί σας.
  • Προσπαθήστε να κατανοήσετε ότι δεν υπάρχει «λάθος» και «σωστό»: παίρνετε μια απόφαση με βάση αυτά που πιστεύετε και νιώθετε τη συγκεκριμένη στιγμή. Ακόμα και αν η σκέψη σας αλλάξει στο μέλλον, να θυμάστε ότι η κάθε σας απόφαση σας γέμισε με πολύτιμες εμπειρίες, σας βοήθησε να εξελιχθείτε και να γίνετε αυτό που είστε σήμερα. Έγκειται στη δική σας οπτική να δείτε τη θετική όψη των καταστάσεων και να μη θεωρήσετε «χαμένο χρόνο» ή «λάθος» καταστάσεις που κάποτε αποτέλεσαν επιλογή σας.

Να είστε καλά και να ζείτε τις επιλογές σας!

τάνια

 

 

Άγχος

blog-εικόνα-άγχοςΤο άγχος πηγάζει από το πρωταρχικό συναίσθημα του φόβου. Δημιουργείται όταν φοβόμαστε πως δεν θα πετύχουμε τους στόχους που θέσαμε, όταν φοβόμαστε ότι θα χάσουμε κάτι, ότι δεν θα είμαστε επιθυμητοί και αρεστοί από τους άλλους, ότι θα πληγωθούμε ή ότι θα χάσουμε τον έλεγχο του εαυτού και των πράξεων μας. Ανήκει στην κατηγορία των δυσάρεστων συναισθημάτων, αφού «καθρεφτίζεται» αρνητικά ακόμα και στο σώμα μας. Η καρδιά χτυπάει εντονότερα, το στομάχι σφίγγεται, τα χέρια ιδρώνουν, κουραζόμαστε εύκολα, είμαστε ανήσυχοι, υπερκινητικοί, αισθανόμαστε πονοκέφαλο, διαταράσσεται ο ύπνος και η διατροφή. Στην πραγματικότητα, όμως, κανένα συναίσθημα δεν είναι αρνητικό. Το στοιχείο που προκαλεί δυσφορία είναι η διαχείριση που κάνουμε στα συναισθήματά μας και ο βαθμός στον οποίο τα συναισθήματα έχουν επηρεάσει την ποιότητα της καθημερινότητάς μας.

Το λειτουργικό άγχος μπορεί να επιδράσει θετικά στην ολοκλήρωση των δραστηριοτήτων, καθώς μπορεί να αποτελέσει κινητήριο δύναμη. Η εγρήγορση στην οποία τίθεται ο οργανισμός μας, βοηθά στην οργάνωση του χρόνου και των δράσεων, με αποτέλεσμα την επίτευξη των στόχων. Απαραίτητη προϋπόθεση είναι το άγχος να μην μας καταβάλει γιατί σε εκείνη την περίπτωση μειώνεται η αποδοτικότητα, το μυαλό μπλοκάρει, οι σκέψεις μπερδεύονται και η ένταση του συναισθήματος μας ακινητοποιεί. Όταν το συναίσθημα του άγχους γενικεύεται σε όλες τις δραστηριότητες, όταν η καθημερινότητα καθίσταται δυσλειτουργική, όταν αισθανόμαστε άγχος για καταστάσεις που δεν είναι απειλητικές ή άγνωστες και τα όρια αγγίζουν τον παράλογο φόβο καθώς δυσφορούμε για οτιδήποτε έχουμε να επιτελέσουμε, αναφερόμαστε σε γενικευμένη αγχώδη διαταραχή.

Ποιες είναι οι αιτίες του άγχους;

  •  Το οικογενειακό περιβάλλον και οι προσδοκίες του: όταν η οικογένεια είναι είτε υπερπροστατευτική είτε ιδιαίτερα απαιτητική αποτελεί βασική πηγή άγχους. Στη πρώτη περίπτωση η οικογένεια δημιουργεί έναν προστατευτικό κλοιό γύρω από το άτομο αποτρέποντάς το να εμπιστευτεί τις δυνατότητές του και να αποκτήσει τις δικές του προσωπικές εμπειρίες, ενώ στη δεύτερη θέτει πολύ ψηλά τον πήχη προκαλώντας άγχος και αδυναμία διαχείρισης των αποτυχιών που αποτελούν αναπόσπαστο κομμάτι της ζωής.
  • Η κακή αυτοεικόνα και η χαμηλή αυτοεκτίμηση: ως αποτέλεσμα αυτών των χαρακτηριστικών αυξάνεται το άγχος απόρριψης και υπερέχει η αμφιβολία για τις προσωπικές δεξιότητες.
  •  Τα κοινωνικά στερεότυπα: τα «πρέπει» που «οφείλει» κανείς να πετύχει προκειμένου να γίνει αποδεκτός από τον κοινωνικό περίγυρο ανεξάρτητα από τα «θέλω» του αυξάνουν το άγχος, καθώς αισθάνεται πίεση για όσα του επιβάλλονται.
  • Η προσωπική κατάσταση του ατόμου ή οι αλλαγές που βιώνει στη ζωή του: η κατάσταση της υγείας ή η απώλεια κάποιου αγαπημένου προσώπου, η αλλαγή ή η απώλεια εργασίας, η αλλαγή κατοικίας, οι συνθήκες εργασίας, η διαθεσιμότητα του χρόνου, η οικογενειακή κατάσταση, η κοινωνική κατάσταση ή η απουσία φιλικού κύκλου και ενδιαφερόντων αποτελούν μερικούς επιπλέον λόγους που αυξάνουν τα επίπεδα άγχους και δυσχεραίνουν την καθημερινότητα.

Πώς διαχειριζόμαστε το άγχος;

Πολλές φορές, οι συνθήκες ζωής και οι αυξημένες υποχρεώσεις καθιστούν ιδιαίτερα δύσκολη την προσπάθεια διαχείρισης των συναισθημάτων. Οι θεωρίες ακούγονται ουτοπικές και δυσανασχετούμε στην ιδέα ότι πρέπει να προσπαθούμε για όλα. Δεν πρόκειται, όμως, για κάτι καταπιεστικό και αρνητικό. Πρόκειται για γνώση του εαυτού μας και ποιότητα ζωής.

  • Αφιερώστε λίγο χρόνο στον εαυτό σας για να χαλαρώσετε: ακόμα και αν η καθημερινότητα είναι δύσκολη και ο ελεύθερος χρόνος ελάχιστος, προσπαθήστε να βρείτε μόνο πέντε ή δέκα λεπτά. Χαλαρώστε το σώμα σας, διαλογιστείτε, αναπνεύστε, σκεφτείτε κάτι που σας ευχαριστεί
  • Αυξήστε τις πηγές εμπιστοσύνης: το άγχος προκαλείται από φόβο και ανασφάλεια. Αν μπορούσαμε να θεωρήσουμε κάποια συναισθήματα ως «αντίδοτο» αυτά θα ήταν τα αισθήματα ηρεμίας, ασφάλειας και εμπιστοσύνης. Εστιάστε σε άτομα και παράγοντες που ενισχύουν αυτή την αίσθηση. Φροντίστε εσείς οι ίδιοι τον εαυτό σας με επιβράβευση, σεβασμό και εμπιστοσύνη σε αυτό που είστε.
  • Αποφύγετε τον παράλογο και δυσλειτουργικό τρόπο σκέψης: επικεντρωθείτε στα «θέλω» σας και αναγνωρίστε τις ανάγκες σας. Προσπαθήστε να απομονώσετε για λίγο τα «πρέπει» ώστε να αφουγκραστείτε τον εαυτό σας. Μην προσπαθείτε να είστε πάντα καλοί σε όλα και αρεστοί από όλους. Παραμείνετε ψύχραιμοι, ευγενικοί, ζητήστε συγνώμη, βρείτε τη δύναμη να συγχωρέσετε αλλά αναγνωρίστε τις ανάγκες ακόμα και τα λάθη σας έστω και αν δεν συμφωνούν όλοι μαζί σας.
  • Αναγνωρίστε το συναίσθημα σας και φανείτε ειλικρινείς με τον εαυτό σας: παρατηρήστε τις αντιδράσεις και εντοπίστε τους παράγοντες που σας προκαλούν περισσότερο άγχος. Αποδεχτείτε το πώς νιώθετε χωρίς τύψεις και ενοχές και αφιερώστε το χρόνο και την ενέργειά σας στην αποτελεσματικότερη διαχείρισή του και όχι στην απόκρυψη ή στην ανοχή ενός κακού τρόπου ζωής.
  • Εστιάστε σε όσα μπορείτε να αλλάξετε και αντιμετωπίστε θετικά τα λάθη σας: εξετάστε τις καταστάσεις με ρεαλισμό και ψυχραιμία. Χωρίστε τους στόχους σε επιμέρους βήματα. Προσπαθήστε να βρείτε λύση για όλα όσα μπορούν να αλλάξουν και μην αγχώνεστε για εκείνα που δεν μπορούν. Θα υπάρχει κάποιο δίδαγμα πίσω από κάθε λάθος που οδηγεί στην εξέλιξη του εαυτού και στη βελτίωση της κατάστασης.
  • Ασκηθείτε: η ήπια σωματική άσκηση θα βοηθήσει στην εκτόνωση του άγχους και στη βελτίωση της φυσικής κατάστασης. Το υγιές και δυνατό σώμα, εκτός από το ρόλο που παίζει στην αύξηση της αυτοπεποίθησης, μπορεί να ανταπεξέλθει αποτελεσματικότερα στις καθημερινές απαιτήσεις.

Να θυμάστε ότι μπορείτε να συζητάτε ή να ζητάτε βοήθεια για οτιδήποτε σας προβληματίζει και σας στεναχωρεί. Η ανακούφιση από μια καλή κουβέντα και μια διαφορετική οπτική μπορούν να αποτελέσουν πολύτιμα εφόδια στη ζωή.

Να είστε πάντα καλά!

τάνια

 

Φοβίες

blog-εικόνα-φοβίεςΟ φόβος αποτελεί πρωταρχικό συναίσθημα του ανθρώπου. Αναπτύχθηκε για να τον προστατεύει από κινδύνους και απειλητικές καταστάσεις. Θα λέγαμε ότι ο άνθρωπος έχει γονιδιακά κωδικοποιημένους κάποιους βασικούς φόβους που σχετίζονται με το ένστικτο επιβίωσης και την εξέλιξή του, όπως για παράδειγμα το τσίμπημα του φιδιού που αποτελούσε θανάσιμο κίνδυνο. Είναι ένα δυσάρεστο συναίσθημα που αισθανόμαστε μπροστά σε μια πραγματική απειλή ή κίνδυνο, πρόκειται όμως για φυσική αντίδραση του οργανισμού. Πραγματοποιούνται σωματικές αντιδράσεις όπως αύξηση των καρδιακών παλμών, γρήγορη αναπνοή, τρέμουλο, σφίγγονται οι μυς, ανοίγουν τα μάτια και εντείνεται η προσοχή. Ο οργανισμός προετοιμάζεται για κατάσταση πάλης-φυγής. Με την απομάκρυνση της απειλής ο φόβος υποχωρεί.

Επίσης, το συναίσθημα του φόβου είναι φυσιολογικό να παρατηρείται πιο έντονα στα παιδιά. Χαρακτηρίζει τα διάφορα αναπτυξιακά στάδια. Μέχρι 2 ετών φοβάται τον αποχωρισμό από του γονείς, τους δυνατούς θορύβους κτλ, μέχρι 6 ετών φοβάται το σκοτάδι ή πλάσματα της φαντασίας του όπως τέρατα, φαντάσματα κτλ, ενώ αργότερα φοβάται πιο ρεαλιστικές καταστάσεις όπως το θάνατο, τις φυσικές καταστροφές κτλ. Συνήθως, οι φόβοι διαφοροποιούνται και υποχωρούν με τα χρόνια. Υπάρχουν, όμως και περιπτώσεις που αυτό δεν συμβαίνει. Σε εκείνες τις περιπτώσεις παύουμε να αναφερόμαστε στο φυσιολογικό συναίσθημα του φόβου και μιλάμε για φοβία.

Ποια είναι η διαφορά της φοβίας από το φόβο;

Η φοβία είναι ο επίμονος, υπερβολικός και παράλογος φόβος απέναντι σε ένα ερέθισμα. Το ερέθισμα, όμως δεν αποτελεί πραγματική απειλή για τον άνθρωπο. Τα συμπτώματα μπορεί να εμφανίζονται ακόμα και μόνο στη σκέψη του φοβικού ερεθίσματος. Σε πιο έντονες και ακραίες περιπτώσεις συνοδεύεται από κρίση πανικού. Το άτομο αντιλαμβάνεται το παράλογο της φοβίας, όμως αδυνατεί να ελέγξει τις αντιδράσεις του. Χαρακτηρίζεται από έντονα δυσάρεστα σωματικά συμπτώματα όπως εφίδρωση, ζάλη, τρέμουλο, ταχυκαρδία, αίσθηση έλλειψης οξυγόνου και άλλα. Συχνά, η καθημερινότητα γίνεται δυσλειτουργική, καθώς υπερισχύει η σκέψη αποφυγής του φοβικού ερεθίσματος. Οι φοβίες διαχωρίζονται σε τρεις κατηγορίες:

Ειδική ή Απλή Φοβία: πρόκειται για τον ανεξέλεγκτο, παράλογο και υπέρμετρο φόβο μιας συγκεκριμένης κατάστασης, ενός αντικειμένου ή ζώου. Παραδείγματα ειδικών φοβιών είναι οι φοβίες για τα φίδια, για τα ποντίκια, για τις κατσαρίδες, οι φοβίες για το αίμα και τις ενέσεις, οι φοβίες για το σκοτάδι και τους κεραυνούς κτλ.

Κοινωνική Φοβία ή Διαταραχή Κοινωνικού Άγχους: εκδηλώνεται με έντονο άγχος και φόβο έκθεσης σε κοινωνικές δραστηριότητες. Επικρατεί η αντίληψη στο άτομο ότι κάποια ενέργειά του θα τον ντροπιάσει ή θα τον ταπεινώσει. Συνήθως οι κοινωνικές συναναστροφές αποφεύγονται, αλλά όταν αυτό δεν είναι εφικτό αποφεύγεται η κοινωνική αλληλεπίδραση, δηλαδή οι συχνές συνομιλίες, η βλεμματική επαφή, ο τόνος της φωνής είναι πιο χαμηλός. Υπάρχουν δύο τύποι κοινωνικής φοβίας: ο γενικευμένος και ο περιορισμένος. Στη πρώτη περίπτωση η φοβία εμφανίζεται σε κάθε κοινωνική κατάσταση ενώ στη δεύτερη περιορίζεται στην ομιλία μπροστά σε ακροατήριο ή σε συναναστροφές με άτομα του άλλου φύλου. Πολλές φορές συγχέουμε την κοινωνική φοβία με τη ντροπαλότητα, όμως τα άτομα που είναι ντροπαλά μπορεί να μη νιώθουν άνετα ανάμεσα σε πολύ κόσμο αλλά δε βιώνουν έντονο άγχος και δεν εμφανίζουν τα συμπτώματα της φοβίας.

Αγοραφοβία: χαρακτηρίζεται από υπέρμετρο άγχος όταν το άτομο βρίσκεται σε μέρη από τα οποία η διαφυγή θεωρείται δύσκολη ή δεν είναι εύκολα διαθέσιμη η βοήθεια. Αυτό συμβαίνει συνήθως σε μέρη με πολύ κόσμο ή σε μέσα μεταφοράς. Μπορεί να υπάρχει δυσκολία ακόμα και να βγει από το σπίτι.

Πού οφείλεται η εμφάνιση των φοβιών;

Οι φοβίες μπορεί να οφείλονται στις συνθήκες που μεγάλωσε ένα άτομο και στην οικογενειακή δομή, δηλαδή αν η οικογένεια ήταν υποστηρικτική, απορριπτική, βίαιη κτλ. Παρουσιάζονται μετά από ένα τραυματικό γεγονός που συμβαίνει συνήθως κατά τη διάρκεια της παιδικής ηλικίας, όπως για παράδειγμα αν κάποιος έχει δεχθεί επίθεση από σκύλο. Λόγω μαθημένης συμπεριφοράς μέσω παρατήρησης και μίμησης, δηλαδή αν κάποιο άτομο της οικογένειας φοβόταν κάτι είναι πολύ πιθανό ή ίδια φοβία να υιοθετηθεί από το παιδί καθώς μεγαλώνει πιστεύοντας ότι πρέπει να το φοβάται. Εξαιτίας διαστρεβλωμένων αντιλήψεων ή παρερμηνειών, δηλαδή όταν έχει εντυπωθεί στην αντίληψη του ατόμου μια λανθασμένη ερμηνεία ή ένα γεγονός έχει πάρει μεγάλες διαστάσεις τις περισσότερες φορές και πάλι κατά τη διάρκεια της παιδικής ηλικίας. Για παράδειγμα να δοθεί μεγάλη σημασία σε μια κοινωνική εκδήλωση και στα προσόντα των υπόλοιπων παρευρισκόμενων και να κριθεί αυστηρά ένα παιδί για κάτι που έκανε.

Τρόποι αντιμετώπισης των φοβιών

Οι φοβίες αντιμετωπίζονται με ψυχοθεραπεία και όταν κρίνεται απαραίτητο, σε συνδυασμό με φαρμακοθεραπεία. Ειδικευμένοι γιατροί και ψυχοθεραπευτές είναι εκείνοι που θα καθοδηγήσουν αποτελεσματικά το άτομο. Ορισμένες τεχνικές, όμως, που θα συντελέσουν στη καταστολή των συμπτωμάτων είναι:

  • Τεχνικές χαλάρωσης: προσπαθήστε να χαλαρώσετε το σώμα εντοπίζοντας και απομονώνοντας κάθε μυϊκή ομάδα. Αναπνεύστε βαθιά με εισπνοή από τη μύτη και εκπνοή από το στόμα.
  • Σταδιακή έκθεση στο ερέθισμα: επιχειρήστε να εκτεθείτε σταδιακά στο αντικείμενο της φοβίας σας. Στην αρχή επιλέξτε να έχετε μαζί σας κάποιο οικείο και έμπιστο πρόσωπο και σιγά – σιγά δοκιμάστε μόνοι σας. Θα εξοικειωθείτε με αυτό που σας φοβίζει και θα παρατηρήσετε μείωση της έντασης των συμπτωμάτων.
  •  Αντικατάσταση δυσλειτουργικών και παράλογων σκέψεων με ρεαλιστικές: δοκιμάστε να σκεφτείτε ρεαλιστικά. Αν για παράδειγμα κάποιος εμφανίζει κλειστοφοβία σκέφτεται πως θα συμβεί κάτι κακό μέσα στο ασανσέρ ή δεν θα του φτάσει ο αέρας. Σκεφτείτε πόσοι άνθρωποι χρησιμοποιούν καθημερινά το ασανσέρ και ότι δεν συνέβη κάτι κακό, ότι ο αέρας ανανεώνεται συνεχώς κτλ. Οι ρεαλιστικές σκέψεις θα σας βοηθήσουν να τολμήσετε την προσπάθεια επαφής με το φοβογόνο ερέθισμα.
  • Αντικατάσταση αρνητικών συναισθημάτων με θετικά: βρεθείτε σε επαφή με το ερέθισμα κάποια στιγμή που θα είστε ψύχραιμοι και χαλαροί. Σταδιακά το φοβικό ερέθισμα θα συνδεθεί με θετικά συναισθήματα.

Να θυμάστε. Μην αποφεύγετε και μην αποκρύπτετε τις φοβίες. Η αποφυγή επαφής με το φοβικό ερέθισμα προκαλεί εντονότερο άγχος και σταδιακά αυξάνεται η ένταση των συμπτωμάτων. Μπορεί οι φοβικές σκέψεις να χαρακτηρίζονται ως παράλογες, όμως οι φοβίες είναι αληθινές και έτσι πρέπει να αντιμετωπίζονται.

Να είστε πάντα καλά!

τάνια