Παράλογες ιδέες

blog-εικόνα-παράλογες ιδέεςΟι παράλογες ιδέες ή πεποιθήσεις είναι σκέψεις που καθορίζουν τη συμπεριφορά και την οπτική μας απέναντι στις καταστάσεις, οδηγώντας μας σε αρνητικά συναισθήματα όπως θυμό, άγχος, ενοχές, προκαλούν εμμονές και συντελούν στη μείωση της αυτοεκτίμησης. Συνήθως, στηρίζονται στα «πρέπει» που επιβάλλονται μέσα από το οικογενειακό και το κοινωνικό περιβάλλον και είναι υπεύθυνες για την εμφάνιση συναισθηματικών διαταραχών. Οι σκέψεις αυτές εμφανίζονται χωρίς να μπορούμε να τις ελέγξουμε, επηρεάζουν τον τρόπο που νιώθουμε και το τι κάνουμε. Βασισμένοι σε αυτές εστιάζουμε στην αρνητική πλευρά των γεγονότων, γενικεύουμε κρίνοντας τους εαυτούς μας ή τους άλλους και όχι μεμονωμένα την κατάσταση ή τη συμπεριφορά, μειώνουμε την αξία μας και παρερμηνεύουμε τα συναισθήματά μας.

Ποιες είναι οι παράλογες πεποιθήσεις;

Ορισμένες από τις σκέψεις που μας ταλαιπωρούν και πολλές φορές μας καθηλώνουν σε δυσλειτουργικές συμπεριφορές είναι οι παρακάτω:

  •  Πρέπει να με αγαπούν και να με αποδέχονται οι άλλοι και κυρίως οι «σημαντικοί άλλοι»
  • Πρέπει να πηγαίνουν όλα όπως τα θέλω και τα έχω υπολογίσει
  • Πρέπει να τα κάνω όλα τέλεια
  • Πρέπει να ελέγχω τα πάντα
  • Για να έχω αξία πρέπει να είμαι ικανός σε όλα
  • Όλα πάνε στραβά. Κάθε φορά που προσπαθώ να ορθοποδήσω τυχαίνει κάτι άσχημο
  • Δεν μπορώ να ελέγξω τα συναισθήματά μου

Πώς διαχειριζόμαστε τις παράλογες ιδέες;

  • Αναγνωρίστε την παράλογη σκέψη: προσπαθήστε να εντοπίσετε την παράλογη σκέψη και να τη διερευνήσετε. Αναρωτηθείτε γιατί σκέφτεστε έτσι, από πού προήλθε, σε τι σας ωφελεί να πράττετε σύμφωνα με αυτές τις πεποιθήσεις.
  • Αντικαταστήστε την με μια λογική σκέψη: αν για παράδειγμα σκέφτεστε ότι πρέπει να είστε καλοί σε όλα για να έχετε την εύνοια και την αποδοχή των άλλων αντικαταστήστε τη σκέψη «πρέπει να είμαι καλός σε όλα» με μια πιο λογική και ρεαλιστική πεποίθηση. «Γίνεται να τα κάνω όλα τέλεια;» «Υπάρχει περίπτωση να μη κάνω λάθη ή να γνωρίζω τα πάντα;» «Αν δε γνωρίζω κάτι σημαίνει ότι είμαι ανάξιος και δεν έχω ικανότητες;»
  • Αποφύγετε τις γενικεύσεις: αν κάποια κατάσταση δεν έχει την εξέλιξη που θα επιθυμούσαμε αυτό δε σημαίνει ότι θα συμβαίνει πάντα ή ότι δε μπορούμε να κάνουμε τίποτα. Αν βιώσουμε μια αποτυχία δε σημαίνει ότι είμαστε αποτυχημένοι και ότι δεν έχουμε καταφέρει σημαντικά πράγματα.
  • Αποδεχτείτε τη κατάσταση και φανείτε ειλικρινείς: όπως συχνά αναφέρεται, δε μπορούμε να σταματήσουμε να νιώθουμε συναισθήματα μπορούμε όμως να μάθουμε να τα διαχειριζόμαστε. Έτσι, αν κάποιος μας κρίνει αυστηρά, αν αποτύχουμε σε μια δουλειά ή σε μια σχέση, αν δεν πάει κάτι όπως το έχουμε υπολογίσει δε σημαίνει ότι εκμηδενίζεται η αξία μας. Δείτε την κατάσταση με ψυχραιμία, εξετάστε τα λάθη και τους διαφορετικούς πιθανούς χειρισμούς που θα μπορούσατε να είχατε επιλέξει και αναγνωρίστε στον εαυτό σας το δικαίωμα να μάθει από αυτά. Καθετί μπορεί να μας εξελίξει και μας δώσει νέες προοπτικές, αρκεί να το κοιτάξουμε από τη σωστή οπτική.
  • Μη ξεχνάτε να εστιάζετε στα θετικά: οι άνθρωποι έχουμε την τάση να εστιάζουμε και να αναφερόμαστε σε ότι δεν πήγε καλά, σε ότι μας ταλαιπώρησε, σε ότι μας δυσκόλεψε. Μέσα σε αυτά τα εμπόδια και τα δύσκολα υπάρχουν καθημερινά πράγματα που πραγματοποιούνται, που πετυχαίνουμε, που καταφέρνουμε. Θυμίστε τα στον εαυτό σας και επιβραβεύστε τον.
  •  Δοκιμάστε μια διαφορετική οπτική: αντί να εστιάσετε τη σκέψη σας στο τι δεν πήγε καλά δοκιμάστε να σκεφτείτε πως μπορείτε να συνεχίσετε από εδώ και πέρα με νέα δεδομένα. Σκεφτείτε τι μάθατε από αυτό που συνέβη. Ανακαλύψτε τα εφόδια που αποκτήσατε μετά την εμπειρία που ζήσατε και χρησιμοποιήστε τα από εδώ και στο εξής.
  • Εκτιμήστε τον εαυτό σας: δοκιμάστε να καταγράψετε θετικά στοιχεία του χαρακτήρα σας και τα επιτεύγματα σας. Επαναλάβετε σε καθημερινή ή εβδομαδιαία βάση. Σκεφτείτε μήπως είστε πολύ καλύτεροι από όσο νομίζετε και κατανοήστε ότι απλά και μόνο η διαφορετικότητα και η μοναδικότητα του καθενός μας κάνουν σημαντικούς και ανεπανάληπτους.

Να είστε καλά και να προσέχετε τον εαυτό σας!

τάνια

 

 

2 Comments

Σχολιάστε: